سيد جلال الدين آشتيانى
86
شرح مقدمه قيصرى بر فصوص الحكم ( فارسى )
شرح اصول كافى ملا صدراى شيرازى را در دانشگاه سربن فرانسه تدريس نمودهاند و شرح قاضى سعيد قمى را بر احاديث امامان كه در توحيد صدوق موجود است ، جزء برنامههاى درسى خود قرار دادهاند . حضرت رسول تصريح كرده است كه قرآن كريم كه حاوى همهء معارف است ، داراى بطون متعدد است ، كه راسخان در علم به آن بطون واقفند و اين راسخان در علم بر طبق احاديث واردهء از حضرت ختمى مآب ، عترت طاهرين او هستند و كلمات آنها مملو از حقايق و معارف است . آقاى كربن از بيان و كلمات ائمه ، مطالبى منظم و مرتب نمودهاند كه به همين زوديها منتشر خواهد شد . فلاسفهء غرب از افكار و عقايد شيخ اشراق و خواجهء طوسى و ميرداماد و صدر المتألهين اطلاع كامل نداشتند . سروكار آنها با كتب شيخ رئيس و ابن رشد و برخى ديگر از اتباع مشاء بوده است . آقاى كربن برخى از كتب شيخ اشراق را با تعليقات و مقدمهء فرانسوى منتشر كرد و راجع به ميرداماد مطالبى نوشت ، و در اين اواخر به ملا صدرا توجه پيدا كرد و بنشر افكار او پرداخت و از طريق شرح ملا صدرا بر اصول كافى كلينى ، بافكار و عقايد امامان شيعه توجه خاص پيدا نمود . حقير جهت امتثال امر اين استاد دانشمند در شرح خود بر اين كتاب در مسألهء ولايت كه اساس و پايهء تصوف و عرفان و بالاخره جنبهء باطنى اسلام است ؛ مفصل بحث نموده است . جهت اثبات خلافت و وراثت علمى مولاى متقيان متعرض اخبار و آثارى كه دلالت بر اين معنى دارد و در كتب علماى سنت و جماعت موجود است ؛ استدلال كردهام و به اخبار موجود در كتب علماى شيعه استدلال ننموديم ، تا آنكه اهل انصاف از دانشمندان عامه متوجه باشند كه حضرت رسول در امر خلافت و امامت و در تعيين وصى و وارث و مبين احكام الهى ساكت نبوده است و عترت خود را جانشين خود قرار داده است . حديث ثقلين بهترين گواه و شاهد ما است . در كتب معتبرهء عامه ، رواياتى از حضرت رسول نقل شده كه آن حضرت از وجود دوازده نفر امام و خليفه بعد از خود خبر داده است . تطبيق اين اخبار بر مرتكبان كبائر و اشرار ، كما هو المشاهد في الكتب العامة ، محاربه با حضرت رسول است .